Ο Γερμανός αρχαιολόγος που έκανε μόδα τις περιηγητικές εξορμήσεις για το ευρύ κοινό στην Αθήνα και την Πελοπόννησο (Dörpfeld Reisen)

Ο Γερμανός αρχιτέκτονας και αρχαιολόγος Βίλχελμ Ντέρπφελντ ήταν μεγάλος φιλέλληνας και έκανε έρευνες και ανασκαφές!

Το 1877 έγινε βοηθός των αρχαιολόγων Ρίχαρντ Μπόρμαν, Φρίντριχ Άντλερ και  Ερνστ Κούρτιους στις ανασκαφές στην αρχαία Ολυμπία.

kolivas.de

Το 1882 ακολούθησε τον Ερρίκο Σλήμαν που έκανε ανασκαφές στην Τροία, τις οποίες και συνέχισε το 1893. 

https://www.schliemannlegend2022.gr, ASCSA Archives, Heinrich Schliemann Papers

Δούλεψε μαζί με τον Σλήμαν και στην Τίρυνθα (1884–1885). 

ΤΟ ΒΗΜΑ

Πήρε μέρος στις ανασκαφές της Ακρόπολης (1885–1890), της Περγάμου (1900–1913 με τον Alexander Conze) και στις ανασκαφές του 1931 στην Αρχαία Αγορά της Αθήνας.

                  

Aνέπτυξε δραστηριότητα στην Ελευσίνα και στον Ορχομενό.

Διενήργησε ανασκαφές στην Παλαιόπολη και στο κτήμα του MonRepos στην Κέρκυρα από το 1912 έως το 1914. Το ενδιαφέρον του Νταίρπφελντ για τις ανασκαφές στο νησί προκλήθηκε μετά τις αρχαιολογικές επιτυχίες του Έλληνα αρχαιολόγου Φρειδερίκου Βερσάκη, ο οποίος το 1911 ανακάλυψε το αέτωμα της Γοργούς στην περιοχή του Κανονιού. 

kolivas.de

Ο δρόμος μπροστά από το 14ο Δημοτικό Σχολείο πήρε το όνομά του από τον Γερμανό αρχιτέκτονα και αρχαιολόγο, οδός Δαίρπφελδ 14, τρία χιλιόμετρα από το ιστορικό κέντρο της πόλης.

myfavoutriteplanet

 Το 1886 ο Ντέρπφελντ ίδρυσε τη Γερμανική Σχολή των Αθηνών (DSA), η οποία προς τιμή του πήρε το όνομα «Dörpfeld Gymnasium».

         

            Η γερμανική σχολή Αθηνών στις αρχές του 20ου αιώνα, taathinaika.gr

Οργάνωσε διαλέξεις και εβδομαδιαίες ξεναγήσεις για το ευρύ κοινό στην Αθήνα και από την άνοιξη του 1888, σειρά τακτικών περιηγητικών διαδρομών στην Πελοπόννησο με αρχαιολογικό περιεχόμενο. Έτσι ήρθε σε επαφή με απλούς ανθρώπους, που τον αγάπησαν για την ταπεινοφροσύνη και την ευγένειά του.

Από το 1887 έως το 1912 διετέλεσε διευθυντής του Γερμανικού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου Αθηνών (DAI).

Ως διευθυντής του Γερμανικού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου συνεργάστηκε με την Αρχαιολογική Εταιρεία σε πολλές ανασκαφές (Πειραιάς, Ελευσίνα, Επίδαυρος, Αμφιάρειο Ωρωπού, Μυκήνες). Για λογαριασμό του Γερμανικού Ινστιτούτου πραγματοποίησε έρευνες στο Σούνιο, στο ναό της Αθηνάς Αλέας στην Τεγέα και στον αρχαϊκό ναό του Απόλλωνος στην Κόρινθο, ενώ δραστηριοποιήθηκε και στο Καβείριο των Θηβών.

                                

                                    DW

Ένα από τα πιο εμβληματικά νεοκλασικά κτήρια του κέντρου της Αθήνας, το κτήριο που στεγάζει το Γερμανικό Αρχαιολογικό Ινστιτούτο στην οδό Φειδίου 1, έχει συμπληρώσει 150 χρόνια από την ανέγερσή του.

                                            

                        arcaiologia.gr

Βασισμένο στα σχέδια των Βίλχελμ Νταίρπφελντ και Έρνστ Τσίλερ, κτίστηκε με πρωτοβουλία του Ερρίκου Σλήμαν, με την οικία του οποίου, το «Ιλίου Μέλαθρο» που στεγάζει σήμερα το Νομισματικό Μουσείο, παρουσιάζει πολλές ομοιότητες. Από το τότε και μέχρι σήμερα, το κτήριο έχει υποστεί πολλές ανακαινίσεις, μετασκευές και επεκτάσεις ως αποτέλεσμα των ολοένα αυξανόμενων αναγκών του Γερμανικού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου, διατηρώντας ωστόσο τον ιδιαίτερο χαρακτήρα του. Από το 1972 έχει κηρυχθεί προστατευόμενο μνημείο αρχιτεκτονικής κληρονομιάς. Το κτήριο στεγάζει μια από τις σημαντικότερες αρχαιολογικές βιβλιοθήκες και ένα πλούσιο φωτογραφικό και ιστορικό αρχείο και αποτελεί πόλο έλξης της επιστημονικής κοινότητας.

Με αφορμή την επέτειο, το Γερμανικό Αρχαιολογικό Ινστιτούτο Αθηνών εξέδωσε έναν ευσύνοπτο ενημερωτικό τόμο με πλούσια εικονογράφηση και κατατοπιστικά κείμενα Ελλήνων και Γερμανών επιστημόνων σχετικά με την αρχιτεκτονική και την ιστορία του κτηρίου. Την επιμέλεια των κειμένων έχει η διευθύντρια του Γερμανικού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου Αθηνών, καθηγήτρια Κάτια Σπορν, και ο αρχιτέκτων και επιστημονικός συνεργάτης του Ινστιτούτου, Θεμιστοκλής Μπιλής. 

Το Γερμανικό Αρχαιολογικό Ινστιτούτο Αθηνών ιδρύθηκε το 1874. Στεγάζει μια σημαντική βιβλιοθήκη και ένα εκτενές φωτογραφικό αρχείο με υλικό που ανάγεται μέχρι την περίοδο ίδρυσής του. 

                DW

Το Ινστιτούτο διεξάγει αρχαιολογικές έρευνες τόσο αυτόνομα όσο και σε συνεργασία με ελληνικούς φορείς σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας, όπως στην Ολυμπία, την Τίρυνθα, τη Σάμο, το Καλαπόδι Φθιώτιδας και τον Κεραμεικό της Αθήνας.

 Από τα τέλη του 1880 και για πολλά χρόνια μετά ο Ντέρπφελντ έκανε ανασκαφές σε διάφορα σημεία της Λευκάδας και υποστήριξε με πάθος τη θεωρία ότι η ομηρική Ιθάκη είναι το σημερινό νησί της Λευκάδας. Στα συγγράμματά του αναφέρει ότι: "το Δουλίχιον είναι η σημερινή Κεφαλονιά, η Σάμη είναι η σημερινή Ιθάκη, η Ζάκυνθος η σημερινή Ζάκυνθος και η σημερινή Λευκάδα είναι η Ομηρική Ιθάκη". 

                    Από το βιβλίο: Η Λευκάδα του Wilhelm Dörpfeld

Η άποψη του βασίζεται κυρίως στους στίχους 21-26 της ραψ. Ι της Οδύσσειας που γίνεται αναφορά σε τέσσερα νησιά:

"Νεαιτάω δ’  Ἰθάκην εὐδείελον· ἐν δ’ ὄρος αὐτῇ,
Νήριτον εἰνοσίφυλλον, ἀριπρεπές · ἀμφὶ δὲ νῆσοι
πολλαί ναιετάουσι μάλα σχεδὸν ἀλλήλῃσι,
Δουλίχιόν τε Σάμη τε καὶ ὑλήεσσα Ζάκυνθος.
Αὐτή  δὲ  χθαμαλὴ πανυπερτάτη εἰν ἁλὶ κεῖται
πρὸς ζόφον, αἱ  δὲ  τ’ ἂνευθε πρὸς ἠῶ  τ’ ἠέλιόν τε…"

Που μεταφράζεται από τον ίδιο ως εξής:
«Κατοικώ στη Ιθάκη, το νησί με το ωραίο δειλινό. Απάνω σ΄ αυτή είναι το όρος
Νήριττον, δασωμένο και ισχυρό, πέριξ δε της Ιθάκης βρίσκονται πολλά νησιά,
πολύ κοντά το ένα στο άλλο, δηλαδή το Δουλίχιον και η Σάμη και η δασώδης Ζάκυνθος.
Αυτή, (η Ιθάκη), βρίσκεται κοντά στη ακτή, σαν η τελευταία απ” όλα τα νησιά προς δυσμάς, τα δε άλλα νησιά βρίσκονται μακριά απ' την ακτή προς την ανατολή και τον ήλιο».

Κάποιες από τις τοποθεσίες του νησιού που σύμφωνα με τον Doerpfeld ταιριάζουν με τις Ομηρικές είναι οι εξής:

Η περιοχή του Στενού μεταξύ των χωριών Βλυχό και Νυδρί : Η πόλη της Ιθάκης
Ο όρμος του Βλυχού : Το λιμάνι της πόλης
Το όρος Ελάτη και συγκεκριμένα η κορυφή Λαϊνάκι :Το όρος Νήριτον
Το Μαυρονέρι, πηγή κάτω από το χωριό Παλαιοκατούνα : Η μελάνυδρος κρήνη
Η κορυφή του λόφου Αμαλή πάνω από το Βλυχό : Ο Ἕρμαιος λόφος
Το όρος Σκάροι : Το όρος Νήιον
Οι εκβολές του «Δημοσάρη» : Ο λιμένας Ρείθρον
Το λεγόμενο «κτήμα του Πασά» στο Περιγιάλι : Το κτήμα του Λαέρτη
Η «Χοιροσπηλιά» νότια του χωριού Εύγηρος: Το χοιροστάσιο του Εύμαιου
Το νησάκι Αρκούδι νότια της Λευκάδας: Το νησάκι Αστερίς
Ο όρμος Σκύδι (ή Αφτέλι): Ο όρμος που αποβιβάστηκε ο Τηλέμαχος
Τα νησιά Κάλαμος και Καστός: Τα ομηρικά νησιά των Ταφίων
Ο όρμος του χωριού Σύβοτα: Ο λιμήν Φόρκυνος

Όλα τα αποτελέσματα της πολύχρονης έρευνάς του, ο Doerpfeld, τα δημοσίευσε στο μνημειώδες έργο του «Alt Ithaka» (München, 1927). Το «Alt Ithaka» αποδόθηκε στα ελληνικά από τον Βασίλη Φραγκούλη με τον τίτλο «Λευκάς, η ομηρική Ιθάκη», Επετηρίς Εταιρείας Λευκαδικών Μελετών, Β΄ (1972), Αθήνα 1973, ο οποίος πρόσθεσε αρκετά σχόλια στο κείμενο του Dörpfeld.

Ο Νταίρπφελντ έμεινε για ένα διάστημα σε ένα λυόμενο σπίτι, που το είχε στήσει στο λόφο πάνω από το εκκλησάκι της Αγιά Κυριακής. Εδώ βρισκόταν αρχικά και το Μουσείο με τα ευρήματα των ανασκαφών του, τουλάχιστον μέχρι και τον Οκτώβρη του 1956  και για κάποιο διάστημα στη συνέχεια πιθανόν, έως ότου κατασκευαστεί το κτίριο που στεγάζεται το Αρχαιολογικό Μουσείο στην πόλη της Λευκάδας. Το σπίτι τού το είχε δωρήσει ο αυτοκράτορας της Γερμανίας, Γουλιέλμος Β’, που ήταν μέντοράς του και υποστηρικτής της θεωρίας του.

Οι φωτογραφίες από το «ALT-ITHAKA», [zweiter Band], του Wilhelm Dörpfeld.

Απεβίωσε στις 25 Απριλίου του 1940 στη Λευκάδα όπου και τον δέχτηκε η γη στην περιοχή Γένι, στο άκρο του κόλπου του Βλυχού και απέναντι από το Νυδρί, σύμφωνα με την τελευταία του επιθυμία.

                            Ο τάφος του στον Βλυχό Νυδρίου, στη Λευκάδα.

Από τα καλύτερα που έχουν γραφτεί μέχρι τώρα για το μεγάλο Γερμανό αρχαιολόγο Βίλχελμ Νταίρπφελντ, είναι γραμμένο το 1940 από,τον Γιάννη Μηλιάδη, διευθυντή του Νομισματικού Μουσείου, ο οποίος είχε πρωτοστατήσει για τη σωτηρία των ελληνικών αρχαιοτήτων κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου και είχε εκλεγεί αργότερα εθνοσύμβουλος Αττικής στο Εθνικό Συμβούλιο (ΠΕΕΑ). Δημοσιεύτηκε στις 11 Μαΐου 1940, δεκαπέντε περίπου μέρες μετά το θάνατο του Νταίρπφελντ στη Λευκάδα, στην θεατρική και καλλιτεχνική εβδομαδιαία εφημερίδα «ΤΑ ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΑ» του θεατράνθρωπου Θ. Συναδινού (Αριθμ. φύλλου 104). Η εφημερίδα σταμάτησε να εκδίδεται με την κήρυξη του πολέμου λίγους μήνες αργότερα.

                                                            kolivas.de

Κι όπως πολύ σωστά επεσήμανε πριν 80 χρόνια ο συντάκτης του άρθρου το ζήτημα δεν είναι αν η σημερινή Λευκάδα είναι η Ομηρική Ιθάκη. Γράφει: "Το ζήτημα είναι ότι θεωρητικά και μέχρι ως ότου οι ανασκαφές των Άγγλων στην Ιθάκη μας δώσουν κάτι χειροπιαστό, κανένα άλλο νησί δεν έχει περισσότερα δικαιολογητικά υπέρ αυτού, γιατί η εκδοχή του Δαίρπφελδ είναι η επιστημονικότερα καλλιεργημένη, αν και δεν είναι παρά μια θεωρία. Οπωσδήποτε δεν ήταν μια παραδοξολογία, όπως θα ήταν πρόθυμοι να πιστέψουν πολλοί. Και μια προσωπικότητα σαν του Δαίρπφελδ, κινεί περισσότερο γόνιμα την επιστημονική σκέψη και μ΄ ένα σφάλμα της, έστω, απαράδεκτο, απ΄ όσο το πετυχαίνει μια παραδεχτή κοινοτυπία.

[...] Ακούραστος ταξιδευτής κατέβαινε από το Βερολίνο ή το Μόναχο για να διαγράψει για εκατοστή φορά τον κύκλο της ανατολικής λεκάνης της Μεσογείου, Κέρκυρα, Ολυμπία, Αίγυπτος, Συρία, Μικρασιατικά παράλια ως την Τροία. Πότε μονάχος, πότε σέρνοντας πίσω του πολυπρόσωπο καραβάνι, σαν το πιο επίμονο και σίγουρο γκισέμι. Μα το κέντρο του κύκλου αυτού ήταν η Λευκάδα. Εκεί έπρεπε να περάσει, συνηθέστατα μόνος του, τουλάχιστον το μισό χρόνο του, ξαναβρίσκοντας τον εαυτό του και τον κόσμο του. Εκεί έκλεισε τα κουρασμένα του μάτια, σε ηλικία ογδονταεπτά χρόνων, ο αλύγιστος Τεύτων με το αυστηρό και πεντακάθαρο περίγραμμα μιας χάλκινης μεντάγιας. Χρόνος δουλειάς καρποφόρας, ενθουσιασμών εμπνευσμένων, αγώνων σκληρών, ενάντια μεγάλων και δοξασμένων αντιπάλων και χρόνων μιας μυθιστορηματικής πνευματικής περιπέτειας. Μα και διακόσια χρόνια αν ζούσε, πάλι ο θάνατος θα τον έβρισκε στη μέση κάποιου νέου έργου, γιατί το πνεύμα του δεν γνώρισε ποτέ την ησυχίαν και τον κάματον – παρ΄ όλες τις σκληρές οικογενειακές του δοκιμασίες που πέρασε.

Αλλά τι να πει κανείς για τη δραστηριότητά του! Δεν υπήρξε γωνιά της ελληνικής γης που να μη φέρει τη σκαπάνη του κατά τα μακρά χρόνια που ήταν διευθυντής του Γερμανικού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου της Αθήνας. Ολυμπία, Τίρυνθα, Τροία, Πέργαμος, Ακρόπολις, Πύλος, Κέρκυρα, Λευκάδα είναι οι κύριοι σταθμοί του, αλλά όχι οι μόνοι. Κανένας ξένος επιστήμονας δεν έγινε τόσο πασίγνωστος στον Ελληνικό λαό και δεν αγαπήθηκε τόσον εγκάρδια. Μα και κανένας δεν έμεινε τόσο κοντά μας, όσον αυτός, που αισθάνονταν -όπως μου έλεγεν ο ίδιος- ιδιαίτερη περηφάνεια για τους τίτλους του τού επίτιμου δημότη Ολυμπίας και Λευκάδας.

Κανείς όμως δεν μπορεί να σκιαγραφήσει, έστω και πρόχειρα, τον μεγάλο Δαίρπφελδ αν δεν αναλογιστεί δύο σπουδαίες αρετές του ακόμη: την κρυστάλλινη καθαρότητα του ύφους του και της σκέψεώς του και την ιδιαίτερη αγάπη που έδειχνε να κατεβαίνει από το ύψος του και να έρχεται σε άμεση επαφή με τον κόσμο για να διδάξει προφορικά. Όχι μόνο τους νεότερους αρχαιολόγους· τον πολύ κόσμο. Ήταν ένας ακούραστος τσιτσερόνε και δε φοβήθηκε ποτέ του πως αυτό μπορούσε να καταστρέψει το κύρος του, όπως τρέμουν όλοι οι ασήμαντοι αχθοφόροι των ακαδημαϊκών τίτλων τους. Ο Δαίρπφελδ έθετε πάντοτε τον εαυτό του στην υπηρεσία του κόσμου. Το ενόμιζε καθήκον του και το έκανε ευχαρίστως. Γιατί ήταν αληθινά μεγάλος και ένοιωθε ότι ανήκει στους συγχρόνους και στους νεώτερούς του."

Το Γυμνάσιο Β. Νταίρπφελντ, το οποίο επισκέφτηκε και ο ίδιος στα μαθητικά του χρόνια, είναι ένα από τα πιο σπουδαία ουμανιστικά σχολεία της Ευρώπης και ιδρύθηκε το 1592. Ένας ακόμα σημαντικός μαθητής του σχολείου ήταν ο Friedrich Engels. Το 1938 είναι η χρονιά που δίνεται το όνομα του Β. Νταίρπφελντ στο σχολείο. Αυτή τη χρονιά είναι και η επιστολή προς το Γυμνάσιο που γράφει ο ίδιος ο αρχαιολόγος από τη Λευκάδα. Το σχολείο δίνει βαρύτητα στην εκμάθηση των Αρχαίων Ελληνικών. 

                                                     mylefkada.gr

Πηγές: archaiologia.gr 

DW

aromalefkadas.gr

mylefkada.gr

14dimker/scholeio/istoria

golefkas.gr

kolivas.gr

"Η Λευκάδα του Wilhelm Dörpfeld 1891-1913", Β' έκδοση αναθεωρημένη

fagotto books

Wikipedia

wdg.de

schliemannlegend2022.gr

"Wilhelm Dörpfeld Σταθμοί της ζωής μου". Επιμέλεια Klaus Goebel, Χαρά Γιαννοπούλου

«ALT-ITHAKA», [zweiter Band], του Wilhelm Dörpfeld

ta athinaika.gr

Όταν ο Χίτλερ, ο Φρόιντ και ο Στάλιν ζούσαν ταυτόχρονα στη Βιέννη του 1913

Μπορεί να θυμίζει την αρχή ανέκδοτου αλλά δεν είναι!

Τον Ιανουάριο του 1913, ένας άντρας του οποίου το διαβατήριο έγραφε “Σταύρος Παπαδόπουλος” αποβιβάστηκε από το τρένο της Κρακοβίας στο σταθμό “Βόρειος Τερματικός” της Βιέννης. Ο άντρας με σκοτεινή επιδερμίδα και με ένα παχύ μουστάκι κουβαλούσε μαζί του μια ξύλινη βαλίτσα. «Καθόμουν στο τραπέζι», έγραψε αργότερα ο άντρας που είχε έρθει να γνωρίσει, «όταν η πόρτα άνοιξε με ένα χτύπημα και ένας άγνωστος άντρας μπήκε.Ήταν κοντός, λεπτός και είχε ένα βλέμμα που κάθε άλλο από φιλικότητα έδειχνε».

Ο συγγραφέας αυτών των γραμμών ήταν ένας αντιφρονούντας Ρώσος διανοούμενος, εκδότης της ριζοσπαστικής εφημερίδας Pravda (Η Αλήθεια). Το όνομά του ήταν Λέων Τρότσκι. Ο άνθρωπος που περιέγραφε δεν ήταν στην πραγματικότητα ο Παπαδόπουλος, αλλά Iosif Vissarionovich Dzhugashvili, γνωστός στους φίλους του ως Koba και σε εμάς ως Ιωσήφ Στάλιν. Ο Τρότσκι και ο Στάλιν ήταν μόνο δύο από τους εξέχοντες άνδρες που ζούσαν στο κέντρο της Βιέννης του 1913 και των οποίων η ζωή θα διαμόρφωνε μεγάλο μέρος της παγκόσμιας ιστορίας του 20ού αιώνα. Οι δύο επαναστάτες είχαν καταφύγει στη Βιέννη όντας κυνηγημένοι. 

Ο Σίγκμουντ Φρόυντ αντίθετα ήταν ήδη καλά εδραιωμένος στην πόλη. Ο σπουδαίος ψυχαναλυτής, ο άνθρωπος που εξερεύνησε τα μυστικά του ανθρώπινου νου, έζησε και εξασκούσε το επάγγελμα του στην οδό Berggasse.

Παράλληλα, ο νεαρός Γιόσιπ Μπροζ, που αργότερα έγινε ο ηγέτης της Γιουγκοσλαβίας, γνωστός και ως Τίτο, εργάστηκε στο εργοστάσιο αυτοκινήτων Daimler στο Wiener Neustadt, νότια της Βιέννης, όπου αναζητούσε χρήματα και μια καλύτερη ζωή.

Last but not least, ο 24χρονος Αδόλφος από την βορειοδυτική Αυστρία, με το ματαιωμένο όνειρο ζωής να σπουδάσει ζωγραφική στην Ακαδημία Καλών Τεχνών της Βιέννης. Είχε αποτύχει ήδη 2 φόρες και πλέον ζούσε σε μια αποθήκη στην Meldermannstrasse κοντά στο Δούναβη. Χρειάζεται περαιτέρω συστάσεις;

Εν τω μεταξύ στο παλάτι Χόφμπουργκ βρισκόταν ο ηλικιωμένος αυτοκράτορας Φραγκίσκος Ιωσήφ Α’ της Αυστρίας (Franz Joseph) ο οποίος βασίλευε από τη μεγάλη χρονιά των επαναστάσεων το 1848.

Ο Αρχιδούκας Φραγκίσκος Φερδινάνδος της Αυστρίας, ο διορισμένος διάδοχός του, κατοικούσε στο διπλανό παλάτι Belvedere περιμένοντας ανυπόμονο το θρόνο. Η δολοφονία του τον επόμενο χρόνο θα πυροδοτούσε τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο.

Η Βιέννη το 1913 ήταν η πρωτεύουσα της Αυστροουγγρικής Αυτοκρατορίας των 15 εθνών και των 50 εκατομμυρίων υπηκόων. Δεν ήταν ακριβώς ένα καζάνι που έβραζε, είχε προσελκύσει όμως όλους τους φιλόδοξους άνδρες από όλη την αυτοκρατορία, αναφέρει η Dardis McNamee, αρχισυντάκτρια της Vienna Review,  αυστριακής εφημερίδας στην αγγλική γλώσσα, η οποία ζούσε στην πόλη για 17 χρόνια.

Λιγότερο από το 50% των 2 εκατομμυρίων κατοίκων της πόλης ήταν ντόπιοι και περίπου το 1/4 είχε καταγωγή από τη Βοημία (σημερινή δυτική Τσεχία) και τη Μοραβία (σημερινή ανατολική Τσεχία). Έτσι τα τσέχικα ήταν η 2η επικρατέστερη γλώσσα στην πόλη. Η Βιέννη ζούσε τη δική της Βαβέλ, με 12 διαφορετικές γλώσσες να μιλιούνται σε όλη την πόλη. Οι αξιωματούχοι του αυστροουγγρικού στρατού έδιναν τις εντολές τους σε 11 γλώσσες εκτός της γερμανικής και κάθε γλώσσα είχε την δική της επίσημη μετάφραση του εθνικού ύμνου.

Και αυτό το μοναδικό μείγμα δημιούργησε το πολιτιστικό φαινόμενο των Βιεννέζικων καφενείων. Ο θρύλος λέει ότι η γέννηση τους ξεκίνησε από τα σακιά καφέ που άφησαν πίσω τους οι Οθωμανοί μετά την αποτυχημένη πολιορκία του 1683. Η κουλτούρα των καφέ και η έννοια της συζήτησης και την αντιπαράθεσης ήταν πλέον μέρος της βιεννέζικης ζωής, μας εξηγεί ο Charles Emmerson, συγγραφέας του "1913: In Search of the World Before the World" (1913 Αναζήτηση του κόσμου πριν τον μεγάλο πόλεμο).

Η βιεννέζικη πνευματική κοινότητα ήταν αρκετά μικρή στην πραγματικότητα και όλοι γνώριζαν ο ένας τον άλλο. Το κράτος δεν ήταν τόσο καλά οργανωμένο, γεγονός που ευνοούσε πολιτικούς αντιφρονούντες και κυνηγημένους. Αν κάποιος επιθυμούσε να κρυφτεί στην Ευρώπη και ταυτόχρονα να συναντήσει πολλούς ενδιαφέροντες ανθρώπους, τότε η Βιέννη ήταν η ιδανική επιλογή.

Το αγαπημένο στέκι του Φρόιντ ήταν το Cafe Landtmann που εξακολουθεί να υπάρχει ακόμα και σήμερα (από το 1873). Ο Τρότσκι και ο Χίτλερ σύχναζαν στο Cafe Central λίγα λεπτά πιο μακριά με τα πόδια. Διάβασμα εφημερίδας, κέικ, σκάκι και κουβεντούλα ήταν στο καθημερινό πρόγραμμα των πελατών του καφέ.

Cafe Central

Cafe Landtmann

“Αυτό που έκανε τις καφετέριες τόσο σημαντικές ήταν ότι πήγαν όλοι”, λέει η MacNamee. «Υπήρχε λοιπόν μια γόνιμη διασταύρωση κλάδων και ενδιαφερόντων». Πέρα από αυτό, προσθέτει, «ήταν η έξαρση της ενέργειας από την εβραϊκή διανόηση και τη νέα βιομηχανική τάξη, η οποία κατέστη δυνατή, μετά την παραχώρηση πλήρους δικαιώματος ιθαγένειας από τον Φραγκίσκο Ιωσήφ το 1867 και την πλήρη πρόσβαση σε σχολεία και πανεπιστήμια». Και, παρόλο που σ’αυτή την κοινωνία κυριαρχούσαν σε μεγάλο βαθμό οι άνδρες, πολλές γυναίκες είχαν επίσης αντίκτυπο. Η Alma Mahler ήταν ένα καλό παράδειγμα, μεγάλη συνθέτης η οποία έγινε μούσα του καλλιτέχνη Oskar Kokoschka και του αρχιτέκτονα Walter Gropius.

Αν και η πόλη ήταν, και παραμένει, συνώνυμη με τη μουσική, η σκοτεινή πλευρά της ήταν ιδιαίτερα ζοφερή. Τεράστιος αριθμός πολιτών ζούσε σε παραγκουπόλεις και το 1913 σχεδόν 1.500 Βιεννέζοι αυτοκτόνησαν. Η εκτεταμμένη πυρκαγιά που ξέσπασε τον επόμενο χρόνο κατέστρεψε μεγάλο μέρος της πνευματικής ζωής της Βιέννης.

Η αυτοκρατορία διαλύθηκε το 1918, οδηγώντας τους Χίτλερ, Στάλιν, Τρότσκι και Τίτο σε σταδιοδρομίες που θα σηματοδοτούσαν την παγκόσμια ιστορία για πάντα.

Και η φαντασία οργιάζει για το αν ο Χίτλερ συνάντησε ποτέ τον Τρότσκι ή ο Τίτο συνάντησε τον Στάλιν και βέβαια για το αν όλοι αυτοί επισκέπτονταν τον Φρόιντ για συνεδρίες...

Πηγές: geografikoi.gr, BBC, Wikipedia

Albert Einstein

Άλμπερτ Αϊνστάιν Γερμανός φυσικός, τιμημένος με βραβείο Νόμπελ Φυσικής το 1921. Υπήρξε μία από τις πιο δημιουργικές διάνοιες στην ιστορία της ανθρωπότητας και άνοιξε νέους δρόμους στην επιστήμη. Ο Άλμπερτ Αϊνστάιν (Albert Einstein) γεννήθηκε στις 14 Μαρτίου 1879 στο Ουλμ της Γερμανικής Αυτοκρατορίας από εβραίους γονείς: τον επιχειρηματία Χέρμαν Αϊνστάιν (1847-1902) και την Παουλίνε Κοχ (1858-1920), μία αξιόλογη πιανίστρια, που έστρεψε από νωρίς τον γιο της στην κλασική μουσική. Σε ηλικία 5 ετών, ο μικρός Αλβέρτος ξεκίνησε μαθήματα βιολιού και μέχρι το τέλος της ζωής του δεν αποχωριζόταν το αγαπημένο του όργανο. Τίποτε δεν φανέρωνε την ιδιοφυία του όταν ήταν μικρός. Αντίθετα, οι γονείς του είχαν αρχίσει να πείθονται ότι ο καρπός της ένωσής τους ήταν ένα καθυστερημένο αγόρι. Πώς αλλιώς να εξηγούσαν το ότι άρχισε να μιλά σε ηλικία 3 ετών; Ο Αλβέρτος μεγάλωσε στο Μόναχο. Άτακτο παιδί στο σχολείο. Και στα μαθήματα επιεικώς μέτριος. Όχι από τεμπελιά. Από «άποψη». Έλεγε και ξανάλεγε ότι το σχολείο δεν είναι τίποτε άλλο παρά «ένα στρατιωτικό καψόνι για ανεγκέφαλους». Έτσι, προτιμούσε να μελετά στο σπίτι. Τι άλλαξε την εικόνα των γονιών του (και μαζί την εικόνα της ανθρωπότητας για το Σύμπαν); Δύο πατρικά δώρα: μία πυξίδα κι ένα βιβλίο γεωμετρίας. Ώρες ατελείωτες ο πεντάχρονος Αλβέρτος παρατηρεί τον «μπούσουλα» που του χάρισε ο πατέρας του. Το ερώτημα που τριβελίζει το ανήσυχο παιδικό μυαλό είναι πώς και γιατί μία βελόνα μπορεί να δείχνει προς την ίδια κατεύθυνση. Λίγα χρόνια αργότερα, μάλιστα, δίνει ο ίδιος την ερμηνεία: «Δεν μπορεί, μία μυστηριώδης δύναμη που υπάρχει στο χώρο την οδηγεί». Όσο για το βιβλίο της γεωμετρίας, ήταν δώρο γενεθλίων, την ημέρα που ο Αλβέρτος συμπλήρωνε τα 12 χρόνια του. Εντυπωσιάστηκε από το πώς «μαγικές», μη προφανείς, προτάσεις μπορούν να αποδειχθούν με τη λογική και με απλά αξιώματα. Από τότε αγαπημένα του βιβλία έγιναν τα συγγράμματα γεωμετρίας και οι εκλαϊκευμένες επιστημονικές εκδόσεις. Συμβιβαζόμενος με τις επιταγές του εκπαιδευτικού συστήματος, φοίτησε στο γυμνάσιο του Αράου της Ελβετίας και σπούδασε φυσική στο Πολυτεχνείο της Ζυρίχης. Εκεί, το 1901, στα 22 του χρόνια, νυμφεύθηκε τη σερβικής καταγωγής συμφοιτήτριά του Μίλεβα Μάριτς (1875 - 1948). Όπως φάνηκε αργότερα, τους ένωσε μάλλον ο έρωτας για τη φυσική, παρά κάποιο τρελό ερωτικό πάθος. «Οι θεωρίες μας» έλεγε (με έμφαση στον πληθυντικό) όταν αναφερόταν στα επιστημονικά ευρήματά του. Η Μίλεβα ήταν η ισχυρή γυναίκα πίσω από τον ισχυρό άνδρα. Το επιστημονικό alter ego του, με το οποίο απέκτησε δύο παιδιά, τον πολιτικό μηχανικό Χανς Άλμπερτ Αϊνστάιν (1904-1973) και τον Έντουαρντ Αϊνστάιν (1910-1965), αλλά και τη μελαγχολία που γεννά ένας αποτυχημένος γάμος. Ούτε η επιστημονική μούσα του, όμως, ήταν ευτυχισμένη. Οι καταθλιπτικές κρίσεις της Μίλεβα διαδέχονταν η μία την άλλη (απ’ ό,τι έλεγαν, τα ψυχολογικά προβλήματα ήταν «κληρονομιά» από τη μητέρα της). Το 1902, ο Αϊνστάιν προσελήφθη «με τα χίλια βάσανα» στο ομοσπονδιακό γραφείο ευρεσιτεχνιών. Ήταν η ευκαιρία της ζωής του. Η θέση - κλειδί για να μελετήσει πάμπολλους φακέλους με διπλώματα ευρεσιτεχνίας διαφόρων επιστημόνων και η αφορμή για να ξεκινήσει την έρευνά του. Το 1905 δημοσιεύει στο επιστημονικό περιοδικό «Χρονικά της Φυσικής» το επαναστατικής φύσης άρθρο του για την Ειδική Θεωρία της Σχετικότητας, που συγκλονίζει την επιστημονική κοινότητα. Η κεντρική ιδέα της θεωρίας ήταν ότι, αν για όλα τα συστήματα αναφοράς η ταχύτητα του φωτός είναι σταθερή και αν όλοι οι φυσικοί νόμοι είναι ίδιοι, τότε τόσο ο χρόνος, όσο και η κίνηση, εξαρτώνται από το σύστημα αναφοράς στο οποίο μετρούνται (η τιμή τους δηλαδή σχετίζεται προς τον εκάστοτε παρατηρητή). Τον ίδιο χρόνο δημοσιεύει ένα νέο άρθρο, σύμφωνα με το οποίο αν ένα σώμα χάσει ένα ποσό ενέργειας με μορφή ακτινοβολίας, η μάζα του μειώνεται κατά ποσό E/c2 (c = ταχύτητα του φωτός). Το 1907 παρουσιάζει τη διάσημη εξίσωσή του E = mc2, (όπου E = Ενέργεια, m = μάζα και c = ταχύτητα του φωτός), η οποία ήταν καθοριστική για την παραγωγή της πυρηνικής ενέργειας και την κατασκευή της ατομικής βόμβας, στην οποία ωστόσο δεν συμμετείχε. Το 1909 διορίζεται έκτακτος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Ζυρίχης κι ένα χρόνο μετά καθηγητής της θεωρητικής φυσικής στο γερμανικό Πανεπιστήμιο της Πράγας, θέση την οποία κράτησε ως το 1912. Ύστερα από τις πιέσεις και την επιμονή διαπρεπών επιστημόνων της εποχής, δέχθηκε να διδάξει στο Ινστιτούτο του Αυτοκράτορα Γουλιέλμου στο Βερολίνο και να γίνει μέλος της Πρωσικής Ακαδημίας Επιστημών. Το Βερολίνο ήταν πλέον η έδρα του. Εκεί χώρισε (το 1914) κι εκεί νυμφεύθηκε για δεύτερη φορά (το 1919), όχι κάποια συνάδελφό του, αλλά την εξαδέλφη του Έλσα Λέβενταλ (1876-1936). Το 1916 δημοσιεύει τη Γενική Θεωρία της Σχετικότητας, που είναι μία διευρυμένη εκδοχή της Ειδικής Θεωρίας της Σχετικότητας. Σύμφωνα με τη νέα θεωρία, η ύλη προκαλεί καμπύλωση του χώρου. Η βαρύτητα δεν είναι δύναμη, αλλά αποτέλεσμα του γεγονότος ότι τα κινούμενα σώματα ακολουθούν τη συντομότερη οδό μέσα στον καμπυλωμένο χώρο. Λέγεται ότι στη διαμόρφωση των μαθηματικών σχέσεων αυτής της θεωρίας μεγάλη ήταν η συμβολή του σπουδαίου έλληνα μαθηματικού Κωνσταντίνου Καραθεοδωρή (1873-1950), με τον οποίο διατηρούσε φιλία. Ο Αϊνστάιν, όπως και ο ίδιος παραδεχόταν, δεν είχε πολύ καλές σχέσεις με τα θεωρητικά μαθηματικά. Ίσως γι’ αυτό φρόντιζε να δημιουργεί φιλίες με σπουδαίους μαθηματικούς (Καραθεοδωρή, Μινκόφσκι, Μπλούμενταλ, Χίλμπερτ). Ο Αϊνστάιν είναι τώρα ένας καταξιωμένος επιστήμονας, που ανοίγει νέους δρόμους στην επιστήμη. Στις 10 Δεκεμβρίου 1921 η Βασιλική Ακαδημία της Σουηδίας του απονέμει το Νομπέλ Φυσικής για τις εργασίες του στο φωτοηλεκτρικό φαινόμενο, με τις οποίες απέδειξε ότι το φως συμπεριφέρεται ταυτόχρονα ως ένας κυματισμός και μία ροή σωματιδίων, ανοίγοντας το δρόμο κυρίως στην έρευνα σχετικά με τα ραντάρ. Στην ιδιωτική ζωή του, όμως, για άλλη μία φορά δυστυχεί. Ο γάμος με την εξαδέλφη του χαρίζει τη γαλήνη της συμβατικότητας και όχι τον έρωτα. «Είμαι άτυχος με τις γυναίκες» εξομολογείται σ’ ένα φίλο του. Η Έλσα είναι περισσότερο φίλη. Και δεν έχει και τόσο καλή γνώμη γι’ αυτόν: «Η καημένη η Μίλεβα έπεφτε σε μελαγχολία, επειδή ο Αλβέρτος είναι από αυτούς τους εγωκεντρικούς επιστήμονες που κοιτάζουν μόνο τη δουλειά τους και τις γυναίκες τις έχουν για υπηρέτριες». Ο Αϊνστάιν αρχίζει να ταξιδεύει διαρκώς, από την Αμερική ως την Άπω Ανατολή κι εξηγεί με πάθος τις θεωρίες του. Οι ναζιστές, που έχουν καταλάβει την εξουσία στη Γερμανία από τις αρχές του 1933, τον θεωρούν απειλή, όχι μόνο για τις εβραϊκές ρίζες του, αλλά και για το κοφτερό του μυαλό. Τον καθαιρούν απ’ όλες τις θέσεις που κατέχει και του δημεύουν την περιουσία. Ο Αϊνστάιν αναγκάζεται να εγκαταλείψει για πάντα τη Γερμανία. Με ενδιάμεσους σταθμούς τη Γαλλία, το Βέλγιο και τη Μεγάλη Βρετανία, θα εγκατασταθεί τελικά στις Ηνωμένες Πολιτείες (Οκτώβριος 1933), όπου θα γίνει δεκτός με τιμές και θα διοριστεί διευθυντής στο Ινστιτούτο Προκεχωρημένων Σπουδών του Πανεπιστημίου του Πρίνστον. Τον Αύγουστο του 1939, με επιστολή του προειδοποιεί τον αμερικανό πρόεδρο Φραγκλίνο Ρούζβελτ για τον κίνδυνο κατασκευής ατομικής βόμβας από τους Γερμανούς, που, όπως επισημαίνει, θα έχει ολέθριες συνέπειες για την ανθρωπότητα. Τον παροτρύνει, ωστόσο, να χρηματοδοτήσει την έρευνα για την κατασκευή ατομικής βόμβας. Τελειώνοντας την επιστολή του γράφει: «Όταν θα είναι έτοιμη η δοκιμή της πρώτης ατομικής βόμβας να καλέσετε σ’ ένα ερημονήσι του Ειρηνικού εκπροσώπους της Γερμανίας, της Ιαπωνίας, των συμμάχων, καθώς και ουδέτερους παρατηρητές. Ρίξτε τότε τη βόμβα στο ερημονήσι μπροστά σ’ όλους αυτούς. Είμαι σίγουρος ότι όταν ο εχθρός πληροφορηθεί τα αποτελέσματα, θα συνθηκολογήσει χωρίς άλλο. Κι έτσι θα αποφύγουμε το θάνατο χιλιάδων ανθρώπων και θα έχουμε και τα χέρια μας καθαρά όταν θα γίνει ειρήνη». Μετά το τραγικό αποτέλεσμα της ατομικής βόμβας στη Χιροσίμα και το Ναγκασάκι (6 και 9 Αυγούστου 1945), είπε στη γραμματέα του: «Καλύτερα να έκοβα τα χέρια μου, παρά να έστελνα εκείνο το γράμμα στον Ρούζβελτ». Από τότε, εκτός από το ερευνητικό του έργο, προσηλώθηκε στην υπεράσπιση της παγκόσμιας ειρήνης. Στις 11 Απριλίου 1955 υπέγραψε με τον Μπέρτραντ Ράσελ τη γνωστή δήλωση, με την οποία καλούσε τις κυβερνήσεις των μεγάλων δυνάμεων να βρουν ειρηνικό τρόπο για την επίλυση των διαφορών τους. Οι φιλειρηνικές θέσεις του έστρεψαν εναντίον του τη διαβόητη Επιτροπή Αντιαμερικανικών Ενεργειών του γερουσιαστή Μακάρθι, ο οποίος τον χαρακτήρισε κομουνιστή και πράκτορα των Σοβιετικών. Το 1965 διαπιστώθηκε ότι ο φάκελλος που είχε ανοίξει γι’ αυτόν το FBI περιείχε 1280 σελίδες. Ο Αϊνστάιν δεν απαρνήθηκε ποτέ την εβραϊκή καταγωγή του. Έδρασε όσο μπορούσε για τη δημιουργία του κράτους του Ισραήλ και όταν ο πρωθυπουργός του νεοσύστατου κράτους Νταβίντ Μπεν Γκουριόν του πρότεινε το 1952 να αναλάβει την προεδρία του, αυτός αρνήθηκε, προβάλλοντας τα επιχειρήματα ότι ήταν αρκετά ηλικιωμένος και ότι είχε περιορισμένες πολιτικές ικανότητες. Το 1948 διαγνώστηκε με ανεύρυσμα αορτής και η εγχείρηση στην οποία υποβλήθηκε δεν έλυσε το πρόβλημα. Η υγεία του έβαινε διαρκώς επιδεινούμενη. Όταν το ανεύρυσμα παρουσιάστηκε και πάλι αρνήθηκε νέα χειρουργική επέμβαση, δηλώντας ότι προτιμούσε να φύγει από τη ζωή όταν έλθει η ώρα του. Αυτό συνέβη στις 18 Απριλίου 1955, στο νοσοκομείο του Πρίνστον. Πηγή: Cosmoseduthess ΠΗΓΗ ΒΙΝΤΕΟ: iefimerida.gr 18 Απριλίου 1955: Σαν σήμερα πέθανε Άλμπερτ Αϊνστάιν

11 Φεβρουαρίου Παγκόσμια Ημέρα Γυναικών στην Επιστήμη

Σε αυτή την #WomenScienceDay ας γνωρίσουμε αυτήν την ισπανική πρωτοβουλία για την ανάδειξη των γυναικών στην Επιστήμη. Αναπτύσσεται σε συνεργασία με το Γραφείο του Ευρωκοινοβουλίου στην Ισπανία. 🇪🇸 🇪🇺 Ο ιστός αφηγείται φανταστικές ιστορίες γυναικών και ρωτάει μερικές ερωτήσεις όπως τι θα συνέβαινε αν ο Αϊνστάιν είχε γεννηθεί γυναίκα. 👩 🔬 Μπορείτε να το χρησιμοποιήσετε για εκπαιδευτικούς σκοπούς 📕 https://www.nomorematildas.com/en 🏅 Γερμανίδες ερευνήτριες https://www.facebook.com/deutschland.de/videos/432163858203668/

Wolfgang Amadeus Mozart: Τα μυστικά του "μαγικού αυλού"

Margarete Steiff: Για τα παιδιά μόνο το καλύτερο αρκεί!

Η ιστορία και η ζωή της θυμίζει παραμύθι.. Γεννιέται στις 24 Ιουλίου 1847 στο Giengen an der Brenz. Είναι ένα πολύ ζωηρό και δυνατό κοριτσάκι που μεγαλώνει και αναπτύσσεται φυσιολογικά, μέχρι που σε ηλικία 1,5 ετών μένει παράλυτη και καθηλώνεται σε αναπηρικό καροτσάκι. Αυτό στενοχωρεί πολύ τη μαμά της, που θα την φροντίζει σε όλη της τη ζωή. Έχει δύο μεγαλύτερες αδερφές και έναν μικρότερο αδερφό. Η περιοχή όπου ζει είναι μεν πόλη, έχει όμως χαρακτηριστικά χωριού. Η Μαργαρίτα δεν θα μεγαλώσει συνηθισμένα, δεν θα γίνει μια τυπική νοικοκυρά και μητέρα.  Μεγαλώνει και γίνεται η χαρά της ζωής! Ακτινοβολεί θετική ενέργεια και είναι αξιαγάπητη. Θέλει να βγαίνει έξω με κάθε καιρό και να συμμετέχει σε δραστηριότητες, αλλά αναγκάζεται να περνά μεγάλα διαστήματα (κυρίως τον χειμώνα) στους παππούδες ή σε διάφορους γείτονες. Το να πάει στο σχολείο ήταν δύσκολο, αλλά όχι ακατόρθωτο! Την βοηθούν τα αδέρφια της, τα γειτονόπουλα και μια κυρία να ανεβαίνει τις σκάλες. Το σχολείο της αρέσει πολύ και η πρόοδός της φαίνεται γρήγορα. Παίζει όσο μπορεί με τους φίλους της στον ελεύθερό της χρόνο, είναι δημιουργική, σκέφτεται συνεχώς νέες ιδέες και οργανώνει τα παιχνίδια έτσι, ώστε να μπορεί να παίζει και αυτή! Αυτό ακριβώς θα ήταν και το χάρισμα που θα την βοηθούσε στην υπόλοιπη ζωή της! Αρχικά αναλαμβάνει να προσέχει παιδάκια, όσο οι γονείς τους δούλευαν. Κάποια στιγμή κάνει μια εγχείριση χωρίς αποτέλεσμα και μια θεραπεία που την απολαμβάνει, αλλά που δυστυχώς δεν βελτιώνει την κατάστασή της. Μέσα από αυτή τη διαδικασία ωριμάζει ψυχικά και πνευματικά και είναι ακόμα πιο χαρούμενη και αισιόδοξη. Διεκδικεί στη ζωή της να πάει σε σχολή ραπτικής, παρά τις αμφιβολίες των γονιών της και βέβαια με την βοήθεια των αδερφών της. Προσπαθεί πάντα να ξεπερνά εμπόδια και δυσκολίες. Εργάζεται πάνω στην τέχνη που είχε μάθει, αποδέχεται ότι δεν θα θεραπευτεί και βρίσκει την εσωτερική της ηρεμία, πείθει τον πατέρα της να φτιάξει στον 1ο όροφο του σπιτιού τους έναν χώρο εργασίας για εκείνη. Το εργαστήριο γίνεται όλο και πιο γνωστό στην περιοχή, έχει την πρώτη ραπτομηχανή στην περιοχή! Αλλάζουν τη μηχανή έτσι ώστε να μπορεί αν την χρησιμοποιεί με το αριστερό της χέρι. Η πελατεία της αυξάνεται, ράβει μοντέρνα ρούχα, κατά προτίμηση παιδικά! Το καλοκαίρι του 1870 απολαμβάνει πολλά ταξίδια. Το 1877 με παρότρυνση τόσο ψυχολογική όσο και πρακτική (οικονομική κ.ά.) του Adolf Glatz ένα κατάστημα με υφάσματα (τσόχα) για παιδικά παλτό και όχι μόνο και με αρκετό προσωπικό. Ο τζίρος ανεβαίνει, η επιχείρηση γίνεται μικρό εργοστάσιο. Η λαμπερή και αισιόδοξη προσωπικότητά της κερδίζει τους ανθρώπους γύρω της. Τα πηγαίνει ιδιαίτερα καλά με τα παιδιά, τα παρατηρεί και αντιδρά με λεπτότητα και χιούμορ σε αυτά. Με το προσωπικό της επιχείρησής της μόνο αφεντικό δεν είναι, είναι κοντά σε όλους και βοηθάει όπου μπορεί.  Το 1880 σκέφτεται να ράψει ελεφαντάκια ως μαξιλάρια για δώρο Χριστουγέννων. Είναι πολύ χαριτωμένα και γίνονται ανάρπαστα! Τα παιδιά δεν τα αποχωρίζονται και παίζουν με διάφορυς τρόπους με αυτά. Εκείνη την εποχή είναι πάνινα ζωάκια ως παιχνίδι (λούτρινα) κάτι εντελώς καινούριο Την παρακαλούν να φτιάξει και άλλα ζωάκια: γατούλες, σκυλάκια και ροζ γουρούνια. Η επιχείρηση επεκτείνεται και αποκτά και δεύτερο προϊόν που παράγει! Ο αδερφός της που την στηρίζει, εκθέτει αυτά που φτιάχνει η Μαργαρίτα σε έκθεση προϊόντων στη Στουτγκάρδη, γεγονός που εκτόξευσε τις πωλήσεις και την επιτυχία τους. Το 1892 εκδίδεται ο πρώτος έγχρωμος κατάλογος προϊόντων τους.  Μαϊμουδάκια, γαϊδουράκια, αλογάκια, καμήλες, γουυρουνάκια, ποντικάκια, σκυλάκια, γατούλες, λαγουδάκια και καμηλοπαρδάλεις (πέρα από ελεφαντάκια φυσικά) φτιάχνονται πυρετωδώς! Δέχεται παραγγελίες από όλη τη Γερμανία, αλλά και από το εξωτερικό! Η Μαργαρίτα κάνει την επιχείρηση οικογενειακή, βάζει στη δουλειά και τα ανίψια της. Η Μαργαρίτα διατηρεί τον έλεγχο της επιχείρησης, δεν αφήνει τα πράγματα στην τύχη τους, εμψυχώνει τους συνεργάτες της με την μόνιμη παρουσία της και προσωπική συμμετοχή στην δουλειά. Την ενδιαφέρει τα λούτρινα ζώα που φτιάχνει να βρίσκονται συνέχεια στα χέρια των παιδιών και γι' αυτό έχει υψηλές απαιτήσεις στη παραγωγή τους και στα υλικά τους (ποιότητα). Κατακτούν μετά την Ευρώπη και την αγορά της Αμερικής. Το πρώτο μοντέλο κάθε φορά το ράβει τις περισσότερες φορές η ίδια η Μαργαρίτα. Το best seller είναι το αρκουδάκι PB, το οποίο θα ονομαστεί Teddybär (από το 1906) χάρη στον πρόεδρο Theodore „Teddy" Roosevelt  ! Η Μαργαρίτα λαμβάνει χρυσό μετάλλιο, η εταιρεία την ύψιστη διάκριση Grand Prix. Λόγω του αυξανόμενου ανταγωνισμού ο Franz Steiff θέλει να κάνει τα ζωάκια της εταιρείας να ξεχωρίζουν και σκέφτεται να βάλει ένα κουμπί στο αυτί τους („Knopf im Ohr"). Το 1908 έρχεται οικονομική κρίση που επηρεάζει και της εταιρεία της Μαργαρίτας, η οποία κουράζεται και χάνει το κουράγιο της. Αποσύρεται από την εργασία και πεθαίνει στις 9.5.1909 σε ηλικία 61 ετών. Μια ζωή που αρχικά προμηνυόταν ανέλπιδη, αποτέλεσε φωτεινό παράδειγμα του τι σημαίνει θάρρος, δύναμη, καρδιά και θέληση.  Η εταιρεία φυσικά κλονίστηκε από τον θάνατό της, όμως συνεχίζει την δραστηριότητά της μέχρι σήμερα... Πηγές: medienwerkstatt-online.de, giengen.de, steiff.com, wikipedia

Herman Hesse, ένας "ταχυδακτυλουργός" της λογοτεχνίας

"Ο Έσσε είναι ταχυδακτυλουργός. Σαν τη φύση την άνοιξη, ντύνει τον κώδικά του με πλουμιστή φορεσιά. Ο αναγνώστης μαζεύει τον καρπό, τρώει γρήγορα και πετάει το κουκούτσι στο χώμα. Αλλά σ’ αυτό το κουκούτσι βρίσκεται η σοδειά, το ηλεκτρικό μήνυμα, ο κώδικας…") Μαρία Παξινού (από τη δεύτερη έκδοση του "Σιντάρτα".

O Έρμαν Έσσε (Hermann Hesse) γεννήθηκε στις 2 Ιουλίου του 1877 στο Καλβ της Βυρτεμβέργης. Η δουλειά του βιβλιοπώλη του έδωσε ώθηση να μελετήσει φιλοσοφία και να συγγράψει έργα με σχετικές επιρροές. Ο Έσσε καταγόταν από οικογένεια κληρικών και μεγάλωσε υπομένοντας μεγάλη καταπίεση απ’ την οικογένειά του, κάτι που τον ωθούσε συχνά σε συγκρούσεις με τους γονείς του με αποτέλεσμα να φύγει από το σπίτι σε νεαρή ηλικία.

Μετά την επιτυχημένη συμμετοχή του στο λατινικό σχολείο στο Goeppingen άρχισε να παρακολουθεί μαθήματα στην Ευαγγελική Θεολογική Σχολή στο Maulbronn Abbey το 1891. Την επόμενη χρονιά όμως επέδειξε επαναστατικό χαρακτήρα και έφυγε από τη σχολή. Τον Μάιο της ίδιας χρονιάς, αφού αποπειράθηκε να αυτοκτονήσει, βρέθηκε σε ένα ίδρυμα στο Bad Boll ενώ αργότερα εισάχθηκε για κάποιο διάστημα σε ψυχιατρείο. Ο Έσσε έπασχε από κατάθλιψη, όπως και ο πατέρας του Johannes Hesse. Μάλιστα όταν το 1902 η μητέρα του Marie Gundert πέθανε από μια μακρά και επίπονη ασθένεια, ο ίδιος δεν παραβρέθηκε στην κηδεία προκειμένου να μη χειροτερέψει η ψυχική του υγεία.
Η επαφή του διάσημου συγγραφέα με τη λογοτεχνία ξεκίνησε ως αναζήτηση διεξόδου από τα ψυχολογικά του προβλήματα. Η απασχόλησή του ως βιβλιοπώλη του έδωσε την ευκαιρία για μελέτη πολλών επιστημών. Είχε προσπαθήσει να δουλέψει και ως μηχανικός αλλά έκλινε φανερά προς τις πνευματικές δραστηριότητες. Το 1895 συγκεκριμένα ξεκίνησε να δουλεύει σε ένα βιβλιοπωλείο στο Tübingen το οποία ειδικευόταν στη θεολογία, τη φιλοσοφία και τη νομική επιστήμη. Ο Έσσε βρήκε την ευκαιρία να μελετήσει Goethe, Lessing, Schiller, Nietzsche καθώς και ελληνική μυθολογία. Όλα αυτά αποτέλεσαν ισχυρές επιρροές για το έργο του.
Ο Έσσε παντρεύτηκε το 1904 τη Maria Bernoulli και έμεινε μαζί της στο Gaienhofen όπου απέκτησε μαζί της τρεις γιούς. Από το 1911, η σχέση τους άρχισε να αντιμετωπίζει προβλήματα. Ο ίδιος ξεκίνησε να κάνει ταξίδια στην Ινδία και τη Σρι Λάγκα προκειμένου να ξεπεράσει την οικογενειακή του κρίση όμως δεν κατάφερε το επιθυμητό αποτέλεσμα, πράγμα στο οποίο αναφέρθηκε και στο μυθιστόρημά του Rosshalde. Το 1912 εγκατέλειψε τη Γερμανία και εγκαταστάθηκε στην Ελβετία. Δέκα χρόνια αργότερα απόκτησε και την ελβετική υπηκοότητα. Το 1916 ο θάνατος του πατέρα του, η σχιζοφρένεια της συζύγου του και η σοβαρή ασθένεια που αντιμετώπιζε ο γιός του τον ανάγκασαν να εγκαταλείψει τη στρατιωτική του θητεία στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο προκειμένου να κάνει ψυχοθεραπεία.
Ο Έσσε δημοσίευσε το πρώτο του μυθιστόρημα "Πήτερ Κάμεντσιντ" το 1904. Είναι διάσημος για πολλά έργα του όπως "Κάτω από τον τροχό", "Κνουλπ", "Ντέμιαν", "Σιντάρτα", "Ο λύκος της στέπας", "Νάρκισσος και Γκόλντμουντ", "Το παιχνίδι με τις γυάλινες πέρλες". Τα περισσότερα έργα του είναι αυτοβιογραφικά και έχουν ως επίκεντρο την ανθρώπινη ύπαρξη. Το 1946 του απονεμήθηκε το βραβείο Γκαίτε, το 1947 βραβεύτηκε με Νόμπελ Λογοτεχνίας και το 1955 με το βραβείο Ειρήνης του Γερμανικού Συνδέσμου Εμπορίας Βιβλίων. Ο Έσσε απεβίωσε σε ηλικία 85 ετών στις 9 Αυγούστου του 1962.

Πηγή: wikipedia, tvxs